Заработная плата «у канверце» – па-за законам

Найбольш значнымі зменамі, унесенымі ў заканадаўства аб дзяржаўным сацыяльным страхаванні, з'яўляюцца змены, якія тычацца асаблівага парадку выплаты абавязковых страхавых узносаў у бюджэт дзяржаўнага пазабюджэтнага фонду сацыяльнай абароны насельніцтва пры выяўленні фактаў выплаты схаванай заработнай платы.

З 18 жніўня 2025 года ўступілі ў сілу змены, унесеныя ў Закон Рэспублікі Беларусь ад 15.07.2021 №118-З «Аб зносах у бюджэт дзяржаўнага пазабюджэтнага фонду сацыяльнай абароны насельніцтва Рэспублікі Беларусь» (далей – Закон №118-З), якія ўстанаўліваюць прававыя асновы, якія рэгулююць адносіны, звязаныя з выплатай абавязковых страхавых узносаў (далей – узносы) з даходаў, выплачаных работнікам без адлюстравання такіх выплат у бухгалтарскім або падатковым уліку арганізацыі.

Цяпер паняцце «схаваная заработная плата» замацавана як тэрмін і мае сваё вызначэнне – гэта выплата ў грашовым і (або) натуральным выражэнні за выкананне работнікам (грамадзянінам) работ (паслуг, стварэння аб'екта інтэлектуальнай уласнасці) па працоўных і (або) грамадзянска-прававых дагаворах без яе адлюстравання наймальнікам у падатковым і (або) бухгалтарскім уліку.

У выпадках атрымання ад упаўнаважаных дзяржаўных органаў інфармацыі аб выплатах схаванай заработнай платы фізічным асобам, з якімі не заключаны ні працоўныя, ні грамадзянска-прававыя дагаворы, узносы будуць налічвацца ў адпаведнасці з артыкулам 5-1 Закона №118-З.

Для налічэння зносаў па схаванай заработнай плаце адменена абмежаванне па максімальным памеры і ўстаноўлены мінімальны памер.

У такіх выпадках, аб'ектам будуць прызнавацца выплаты, зробленыя на карысць работніка па ўсіх падставах незалежна ад крыніц фінансавання, якія не былі адлюстраваны ў падатковым і (або) бухгалтарскім уліку, але не менш за 1/30 пяцікратнай велічыні сярэдняй заработнай платы работнікаў у рэспубліцы за месяц, які папярэднічае месяцу ўстанаўлення факта схаванай заработнай платы (узнагароджання), за кожны каляндарны дзень перыяду, за які выплачана схаваная заработная плата (узнагароджанне).

Пры гэтым на індывідуальных асабовых рахунках работнікаў будуць улічвацца сумы, вылічаныя з памеру 1/30 мінімальнай заработнай платы, устаноўленай і праіндэксаванай у адпаведнасці з заканадаўствам у месяцы, які папярэднічае месяцу ўстанаўлення факта схаванай заработнай платы (узнагароджання), за кожны каляндарны дзень перыяду, за які выплачана схаваная заработная плата (узнагароджанне), і абавязковыя страхавыя ўзносы ў бюджэт фонду, налічаныя на названыя выплаты.

Варта звярнуць увагу, што ўадпаведнасці з часткай 1-1 артыкула 4 Закона № 118-З, аб'ектам для налічэння абавязковых страхавых узносаў, у выпадку ўстанаўлення факта схаванай заработнай платы (узнагароджання), будуць з'яўляцца выплаты ўсіх відаў у грашовым і (або) натуральным выражэнні, зробленыя на карысць работніка па ўсіх падставах незалежна ад крыніц фінансавання, якія не былі адлюстраваны ў падатковым і (або) бухгалтарскім уліку.